ميرزا حسن حسينى فسايى

924

فارسنامه ناصرى ( فارسى )

پسر دويم و سيم [ و چهارم و پنجم ] جناب حاجى شيخ الاسلام شيخ محمد على و شيخ ابو القاسم و شيخ عبد الحسين و شيخ عبد العلىاند كه در سن طفوليت به آموختن هنرهاى كودكان پرداخته‌اند . و از اعاظم و اشراف اين محله است : سلسله جليله سادات حسينى مشهور به ميرزايان فسائى [ كه ] بعد از آنكه املاك محال بلوك فسا ، ملك زرخريد اين سلسله گرديد ، اشتهار به فسائى يافتند و اجداد اين سلسله در محله دشتك شيراز كه اكنون با محله سردزك يكى شده ، همه را سردزك گويند ، توطن داشتند و متون كتب علميه و تواريخ از اسامى اجداد آنها كه سادات دشتكىاند ، مشحون است و شرح حال آنها بر سبيل اجمال و تفرق در گفتار اول اين فارسنامه به مناسبت زمان ، نگاشته گرديد و تفصيل حال آنها در ذيل ذكر محله سردزك در شرح احوال اين نگارنده فارسنامه ناصرى بيايد . و اول كسى كه از اين سلسله در محله بازار مرغ توطن نمود ، ملك اعاظم سادات ، متحلى به اقسام سعادات ، زبدهء اعاظم ، قدوه افاخم ، ناصر آيات شريعت غرا ، ناصب رايات ملت بيضا ، صدر صدور زمان ، ميرزا سيد على خان صدر الدين الحسينى الحسنى المدنى « 1 » مولد المكى ، موطنا الدكنى الهندى مسكنا الشيرازى اصلا دويمين جد نگارنده اين فارسنامه ناصرى است و شرح تنقلات و كتابهاى مؤلفه آن جناب را به مناسبت اجداد كرامش در ذيل ذكر سادات دشتكى در محله سردزك شيراز مىنويسم . « 2 » و بر سبيل اختصار : در سال 1116 از مكه معظمه به شيراز آمد و در محله بازار مرغ خانه‌اى مشتمل بر چندين طرف عمارت بزرگ و كوچك و اصطبل و حمام و ساير لوازم ، پاره‌اى را به آبادى خريد و پاره‌اى را احداث فرمود و در سال 1118 در شيراز وفات يافته ، قرين رحمت الهى گشته ، در بقعه مباركه حضرت شاه چراغ ( ع ) در جوار مزار مغفرت مآب سيد ماجد مجتهد بحرينى قاضى شيراز مدفون گرديد و جناب محدث كامل و فقيه فاضل شيخ يوسف بحرينى آل عصفور در كتاب كشكول خود تاريخ وفات سيد على خان طاب ثراه را « سر مقر شيراز » نگاشته است . و خلف الصدق آن حضرت است جناب مستطاب ، خلف اعاظم اسلاف ، شرف اشراف آل عبد مناف ، مخدوم اهل علوم ، ممهد قواعد حدود و رسوم ، سيد ممجد ميرزا مجد الدين محمد جد حقيقى نگارنده اين فارسنامه ناصرى در سال 1105 در بلده حيدر آباد پايتخت مملكت دكن هندوستان متولد گرديد و در سال 1111 در خدمت والد ماجد حضرت فضايل توأمان سيد - على خان طاب ثراه ، از شهر حيدر آباد دكن به مكه معظمه و مدينه طيبه ، پس به شيراز آمده ،

--> ( 1 ) . ر ك : مقدمه رياض السالكين فى شرح الصحيفة السجاديه ، السيد على خان المدنى الشيرازى ، ص 1 و 2 ، چاپ انتشارات رسالت ، اصفهان . از آثار ديگر اوست : طراز اللغه ، از عربى به عربى ، و شرح فوائد صمديه بنام الحدايق النديه معروف به شرح كبير و بعدا شرح صغير صمديه را به نام الفرائد البهيه ، نوشت . او دو كتاب ديگر به نام ( موضح الرشاد ) در شرح ارشاد و كتاب ( الزهره ) دارد . تاريخ ادبيات صفا ، ج 5 ، بخش اول ، ص 414 ، و ر ك : دانشمندان و . . . فارس ، ج 3 ، ص 213 . ( 2 ) . ر ك : مقالات الشعراء ، مير على شير ( قانع ) تتوى ، متوفى به سال 1203 كه خود از اين خاندان بود و در صفحات 531 تا 573 ، چاپ كراچى ، سال 1957 ، و ر ك : ذريعه ، ج 1 ، ص 108 .